Stowarzyszenie Parowozowe z Pieksämäki

Opis

Strona internetowa Pieksämäen Höyryveturiyhdistys ry, czyli stowarzyszenia z miasta Pieksämäki w Finlandii. Stowarzyszenie założono w 2004 r. (zebranie założycielskie 13.02.2004, wpis do rejestru 12.03.2004) i kontynuuje działalność komisji parowozowej, która od 1986 r. działała w ramach związku zawodowego maszynistów. Strona podaje, że została uruchomiona 2.1.2006 r.

Głównym przedmiotem zainteresowania stowarzyszenia jest parowóz Vr 1 nr 665, nazywany „Kana” od krótkiego rozstawu kół i sposobu jazdy. To lokomotywa manewrowa z 1921 r., która według samej strony i źródeł niezależnych jest jednym z nielicznych sprawnych parowozów w Finlandii. Stowarzyszenie utrzymuje go, prowadzi przejazdy muzealne i przejazdy na zamówienie.

Strona jest prosta i ma charakter informacyjny. Nie ma w niej archiwum zdjęć ani katalogu, ale są szczegółowe opisy historii parowozu i zestawienia przejazdów. Zasób jest wąski tematycznie: opowiada o jednym parowozie i jego obsłudze, a nie o całym taborze czy sieci kolejowej.

Zawartość

Historia parowozu Vr 1 665

Podstrona Historiaa to najbogatsza część serwisu. Opisuje, jak seria Vr 1 (dawniej L1) trafiła do Finlandii, jak w 1986 r. przewieziono nr 665 do Pieksämäki, jak wymieniano kocioł (numery 2104, 2101, 18361) i jak w 1993 r. dopuszczono parowóz do ruchu liniowego. Podano nakład pracy społecznej (ponad 1000 godzin w 1986–1987, 1400 godzin przy kotle, 1500 godzin przy wymianie kotła i remoncie).

Stowarzyszenie i zarząd

Podstrona Yhdistys opisuje cel stowarzyszenia: zachowanie wiedzy i praktyki obsługi parowozów oraz starszego taboru, szkolenie i prowadzenie przejazdów muzealnych bez zysku. Zawiera skład zarządu i członków honorowych oraz kontakty do prezesa i sekretarza. Dane kontaktowe nie są przepisywane w tym wpisie.

Przejazdy w 2026 r. (Ajot)

Podstrona Ajot pokazuje ogłoszenia o przejazdach. Na dzień sprawdzenia (ostatnia aktualizacja 31.7.2026) podano, że przejazd parowozem 8.8.2026 na stacji rozrządowej Pieksämäki został odwołany z powodu usterki technicznej. Zapowiedziano, że przejazdy zastępcze mogą się odbyć w sierpniu–październiku, ale strona nie podaje ich terminów. Jest też ostrzeżenie o zagrożeniu pożarowym terenu i możliwości ograniczenia ruchu przez służby ratownicze.

Archiwum przejazdów (Aikaisemmat ajot)

Zestawienia przejazdów od 2014 r. (a w dalszych podstronach także starsze) z podziałem na przejazdy ogólne i na zamówienie: np. 2025 r. – trzy przejazdy na stacji Pieksämäki w ramach imprezy Savon Radan Museo, przejazd dla niemieckich miłośników kolei i przejazd rocznicowy; sumy kilometrów przejazdów muzealnych dla każdego roku (np. 443 km w 2018 r., 98 km w 2024 r., 177 km w 2025 r.).

Przejazdy na zamówienie (Ajojen tilaus)

Strona opisuje, że parowóz może obsługiwać trasy poniżej 150 km, bo maksymalna prędkość to 40 km/h. Wymienia przykładowe trasy (np. Pieksämäki – Joensuu, Pieksämäki – Kuopio) i zakres kosztów, które ponosi zleceniodawca: opłaty urzędowe, ubezpieczenia, opał i woda, wagony, personel i opłaty za korzystanie z infrastruktury. Każdy przejazd ustala się indywidualnie.

Tabor (Kalusto)

Podstrona Kalusto podaje dane techniczne parowozu (masa, długość, ciśnienie, liczba rur, moc) oraz wagony: dwa drewniane wagony osobowe z łączną liczbą 136 miejsc, wagon z częścią bagażową i kawiarnią, wagon serwisowy z zapasami opału i wody.

Zdjęcia (Kuvia), linki i bezpieczeństwo

Podstrona Kuvia zawiera dziewięć fotografii (odnośniki do plików JPG) i zapowiedź dalszych zdjęć. Podstrona Linkit to lista dziesięciu zewnętrznych stron: związku zawodowego, Savon Radan Museo, VR, Väylävirasto, Traficom, Suomen Rautatiemuseo, PoRha, Keitele-Museo, Haapamäen Museoveturiyhdistys i Toijalan Veturimuseo. Podstrona Matkustajaturvallisuus to PDF z informacją o bezpieczeństwie pasażerów (nie udało się odczytać jego treści).

Ocena redakcji

Zasób jest wiarygodny w tym, co podaje o jednym parowozie: daty, numery i opisy techniczne zgadzają się z tym, co udało się sprawdzić w źródłach niezależnych (tabela serii w Wikipedii, artykuł Yle). Słabsze punkty to brak źródeł i wyraźnej obsługi błędów. Punkty za R5 wynoszą pełne 2, bo wszystkie pięć sprawdzonych faktów zgadza się z niezależnymi źródłami.

Zakres jest wąski, ale to zasób o jednym obiekcie, więc nie ocenia się go według listy kompletności. Głębia opisu historii parowozu jest wysoka. Strona nie ma jednak wyszukiwarki i nawigacja ogranicza się do menu z ramki, co obniża ocenę formy.

Dostęp jest w pełni otwarty: bez logowania, bez płatności online i bez reklam. Nie ma punktów za U1, bo w wyszukiwaniach znaleziono kilka podobnych zasobów o tej samej funkcji i podobnej skali, a sam zasób obejmuje tylko jeden parowóz.

Jak korzystać

• Strona jest wyłącznie po fińsku i korzysta z ramek. Jeśli menu nie działa, otwórz podstronę bezpośrednio z adresu (np. /historiaa.htm, /ajot.htm).
• Najważniejsze informacje o przejazdach są na stronie Ajot. Warto ją sprawdzać przed wyjazdem, bo odwołania i zmiany są tam ogłaszane z wyprzedzeniem.
• Historię parowozu najłatwiej przeczytać z tłumaczem na język polski lub angielski; nazwy kotłów i numery są zapisane wprost i łatwo je zweryfikować.
• Przejazdy na zamówienie wymagają kontaktu z zarządem; warunki i koszty są w podstronie Ajojen tilaus.
• Strona nie ma wersji angielskiej, więc odbiorca polski powinien liczyć się z tłumaczeniem i pracą z fińskimi nazwami tras.

Dla kogo

• Dla miłośników parowozów i wąskotorowych przejazdów muzealnych w Finlandii, którzy chcą wiedzieć, jak wygląda obsługa i historia jednego parowozu.
• Dla osób planujących przejazd parowozem w okolicach Pieksämäki albo zamawiających przejazd dla grupy.
• Mniej przydatna dla osób szukających kompletnego przeglądu fińskiego taboru lub rozkładów jazdy.

Historia

• 1921–1923 – powstaje seria Vr 1 (dawniej L1), w tym nr 661–670; źródła zgodne co do lat budowy.
• 1942 – seria otrzymuje oznaczenie Vr 1 (strona podaje 1.8.1942).
• 1986 – 16.02.1986 powstaje komisja parowozowa przy związku zawodowym maszynistów w Pieksämäki; 29.05.1986 nr 665 przewieziono z Lievestuore do Pieksämäki.
• 1987 – 03.07.1987 odbyło się sprawdzenie techniczne po remoncie (wg strony).
• 1993 – 16.07.1993 parowóz dopuszczono do ruchu liniowego (wg strony).
• 2004 – 13.02.2004 zebranie założycielskie stowarzyszenia; 12.03.2004 wpis do rejestru.
• 2006 – 2.1.2006 strona zostaje uruchomiona (wg strony).
• 2021 – 31.7.2021 przejazdy z okazji 100-lecia parowozu.
• 2025 – 2.8 przejazdy ogólne w ramach imprezy Savon Radan Museo; 15.5 i 24.8 przejazdy na zamówienie (wg strony).
• 2026 – 31.7.2026 ostatnia aktualizacja strony; przejazd 8.8.2026 odwołany z powodu usterki; nie ustalono, czy przejazdy zastępcze się odbyły.
• Data „7.1.2025 alkaen” na stronie głównej nie została wyjaśniona w treści.

Źródła wpisu

• Strona główna i ramki: https://www.pmk-hoyryveturiyhdistys.fi/ (etusivu.htm, valikko.htm), pobrana 2026-11-04.
• Podstrony: yhdistys.htm, historiaa.htm, ajot.htm, aikaisemmat_ajot.html, kalusto.htm, kuvat.htm, linkit.htm, ajojen_tilaus.htm, pobrane 2026-11-04.
• PDF Matkustajaturvallisuus (tekst nieodczytany, pominięty w ocenie): https://www.pmk-hoyryveturiyhdistys.fi/matkustajaturvallisuus_tiedote.pdf.
• Mapy strony nie znaleziono; liczby publikacji nie podano.
• Wikipedia (EN), tabela serii Vr 1: https://en.wikipedia.org/wiki/VR_Class_Vr1, sprawdzona 2026-11-04.
• Yle, artykuł o parowozie Kana: https://yle.fi/a/3-7363131, sprawdzony 2026-11-04 (data artykułu nieustalona).
• Wyszukiwania WebSearch z 2026-11-04 (U1, a także pomocniczo R5 i kandydaci): „strona stowarzyszenia parowóz Pieksämäki”; „Finland steam locomotive association museum train excursions”; „höyryveturiyhdistys museojuna höyryveturi ajot yhdistys”.