VIDEO90 (filmy i modele kolejowe)

Opis

VIDEO90 to włoska firma z miejscowości Vigodarzere pod Padwą, która od lat produkuje i sprzedaje filmy dokumentalne o kolejach, głównie o liniach i taborze z regionu Veneto, Trentino, Friuli i Alp. Strona internetowa działa jako sklep i wizytówka firmy: pokazuje katalog płytek DVD, książkę o historii Ferrovia delle Dolomiti, modele kolejowe w skali 5 cali (około 1:11,3) oraz listę realizacji wideo wykonanych dla firm i instytucji. W stopce widnieje nota 'copyright 2005–2026', ale strona nie podaje, od kiedy działa w tej formie.

Firma tłumaczy swoją historię w opisach DVD. Jeden z filmów (DVD 020) jest zatytułowany jako podsumowanie dwudziestu lat działalności w latach 1990–2010, a kanał YouTube firmy (osobny zasób, nie oceniany tutaj) zawiera materiały z lat 2015–2026. Na stronie głównej osadzono film z tego kanału. W dziale Video znajdują się zarówno filmy kolejowe, jak i produkcje przemysłowe dla zakładów, wykonawców i instytucji, np. z dziedziny kolejnictwa, sygnalizacji i budownictwa.

Zasób powstał jako firmowa strona sprzedażowa. Nie jest to muzeum ani oficjalny serwis przewoźnika; autorzy sami podkreślają, że strona służy do zamawiania filmów i modeli. Pomimo tego katalog ma wartość archiwalną, bo wiele pozycji dotyczy linii zamkniętych lub przebudowanych, które dziś trudno obejrzeć gdzie indziej.

Zawartość

Katalog DVD (dvd.php)

Lista 29 pozycji opisanych kodami dvd001–dvd029. Każda ma cenę (20 euro plus wysyłka), w większości czas trwania i krótki opis. Przykłady: 'Vapore in Cadore' (linia Treviso–Calalzo, nagrania z 1993–1994, czas 51 min), 'F.T.V. Ferrovie Tramvie Vicentine' (historia Tramvie Vicentine, zamknięcie linii Vicenza–Noventa Vicentina w 1978 i Vicenza–Valdagno w 1980, czas 40 min), 'La Ferrovia delle Dolomiti' (DVD 025, czas 30 min, wystawa w Cortinie w 2012), 'GR728 – Austriache in Italia' (historia lokomotyw serii 728 sprzedanych FS w 1926 roku). Pozostałe tytuły dotyczą lokomotyw (E.428, E.626, E.656, D.345, D.753, GR.640, GR.741, GR.940), linii (Trento–Malè, Val Venosta, Brescia–Iseo–Edolo, Ferrara–Codigoro, Rocchette–Asiago, Monte Zucco, Renon) i przeglądów 20-lecia firmy.

Strona Video (video.php)

Lista około 50 realizacji. Część to filmy kolejowe (Ferrovia Trento–Malè, Ferrovia del Cadore, Tramvie Vicentine), część to filmy o zamówieniu firm i instytucji (ANSALDO STS, RFI, Italferr, Alstom, Plasser & Theurer, Trentino Trasporti, Provincia Autonoma di Bolzano) oraz filmy o firmach niekolejowych (obrabiarki, budowa presy, meble, zawody jeździeckie, sport osób z niepełnosprawnościami, klub fajkarzy). Dla polskiego odbiorcy istotne są tylko te pierwsze; reszta to materiał firmowy.

Libri (libri.php)

Jedna pozycja: książka i płyta DVD 'Ferrovia delle Dolomiti. Calalzo – Cortina d'Ampezzo – Dobbiaco 1921–1964', z kartografią i zbiorem dokumentów. Cena 150 euro plus wysyłka. Opis mówi o historii linii wąskotorowej (ok. 65 km, zamknięta w 1964 roku) i o materiałach zebranych przez autora na przestrzeni dekad. Autora nie wymieniam w tym wpisie.

Modelli w skali 5 cali (modelli.php)

Karty techniczne modeli w skali 1:11,3 (lokomotywy, wagony, samochód ciężarowy). Każda karta ma część 'Realtà' z danymi oryginału (rok budowy, rodiggio, moc, prędkość, masa, liczba zbudowanych sztuk, np. 73 dla GR.745 i 50 dla GR.744) i część 'Modello' z parametrami modelu (wymiary, scartamento 127 mm, napęd, masa). Karty są przydatne jako ściągawka dla modelarzy i historyków taboru, bo podają dane techniczne w jednym miejscu.

Linki (links.php)

Strona podaje około 30 zewnętrznych linków do włoskich stron o kolei: klubów (A.I.C.S. Belluno, Gruppo Romano Amici della Ferrovia), wydawców (ETR Editrice), modelarzy (Live Steaming, Rotaie.it), stron o pojedynczych seriach (e636.it, e656.it), kolejek i stowarzyszeń historycznych (Ferrovie Felettane, Vapore Vivo, Adriavapore, Italvapore, Verbano Express) oraz instytucji (Trenitalia, RFI, Italferr, Ferservizi, Grandi Stazioni). Przy sprawdzeniu kodów odpowiedzi HTTP (bez pobierania treści) większość adresów odpowiadała, a kilka nie – szczegóły w 'Źródłach wpisu'.

Ocena redakcji

Najmocniejszą stroną jest unikalność treści: katalog zawiera nagrania i opisy zamkniętych linii, których trudno szukać w innych miejscach (U2, U3 na najwyższym poziomie). Najsłabszy jest zakres. Katalog obejmuje 29 DVD i jedną książkę, więc na tle włoskich tematów kolejowych ma luki: nie ma w nim Ferrovia Pontebbana, Brennero, Valsugana, Direttissima, Porrettana ani większości linii zachodnich i południowych. Przy wyszukiwaniu podobnych sprzedawców (U1) znaleziono kilka zasobów o zbliżonej funkcji, więc punkty za unikalność zostały obniżone. Luki w zakresie nie wynikają z błędu, lecz z charakteru oferty.

Rzetelność jest średnia. Opisy podają lata i daty zamknięcia, które w próbce R5 zgadzają się ze źródłami, ale nie ma przypisów, a na stronie nie ma wskazania sposobu zgłaszania błędów. Próbka R5 wypadła dobrze: wszystkie pięć sprawdzanych faktów zgodnych.

Forma jest prosta i czytelna. Podstrony działają, tekst jest czytelny, a opisy są konkretne. Wadą jest brak wyszukiwarki i banner 'Novità' w nagłówku, który pokazuje inną pozycję niż ta, na której jest użytkownik.

Dostęp jest w większości płatny. Nie ma logowania, reklam ani banerów, ale filmy i książka trzeba kupić. Jedynym darmowym materiałem na stronie jest osadzony film z YouTube.

Wpis nie ocenia kanału YouTube, który jest osobnym zasobem i ma większą liczbę filmów. Kanał zgłoszono do listy kandydatów.

Jak korzystać

• Strona jest wyłącznie po włosku. Opisy DVD są krótkie, ale z przyzwoitym słownictwem technicznym; przy kupnie warto sprawdzić kod (np. dvd025) i czas trwania.
• Zamówienia idą przez formularz 'Modulo ordini' (ordini.php) lub e-mail z adresu podanego w stopce. Wpisu nie testowano jako klient, nie wypełniano formularzy.
• Kanał YouTube firmy jest osobnym zasobem i ma znacznie więcej filmów niż katalog DVD; jego adres podano w 'Źródłach wpisu'.
• Strona nie ma wersji polskiej ani angielskiej; do czytania opisów wystarczy tłumacz przeglądarki.
• Modele w skali 5 cali mają karty techniczne, które można porównać z danymi oryginałów w dokumentacji FS.
• Książka o Ferrovia delle Dolomiti zawiera mapy i dokumenty; to najbardziej rozbudowana pozycja w ofercie.

Dla kogo

• Dla miłośników włoskiej kolei w Veneto, Trentino i Friuli, zwłaszcza tych, którzy pamiętają zamknięte linie lub chcą je obejrzeć.
• Dla modelarzy interesujących się skalą 5 cali i danymi taboru (karty modeli).
• Dla historyków i badaczy zamkniętych linii, którzy szukają nagrań z przejazdów z lat 1970–1990.
• Nie przyda się osobom szukającym bezpłatnych filmów (poza kilkoma z YouTube), wyszukiwarki z filtrami, pełnego przeglądu włoskiej kolei ani polskojęzycznych opisów.

Historia

• 1990 – według opisu DVD 020 firma zaczęła realizować filmy kolejowe w 1990 roku.
• 2010 – opis DVD 020 nazywa rok 2010 końcem dwudziestu lat działalności (1990–2010).
• 2012 – według opisu DVD 025 Comune di Cortina d'Ampezzo przy współpracy z autorem zorganizowało wystawę o Ferrovia delle Dolomiti.
• 2015 – kanał YouTube firmy utworzono 28 lutego 2015 roku (osobny zasób; data z narzędzia youtube.py).
• 2026 – na stronie widnieje nota 'copyright 2005–2026'; data pierwszej publikacji nie jest znana, więc pole pierwsza_publikacja ustawiono na null, a 2005 uznano za rok z noty prawnej, nie za datę publikacji.

Cykl ustawiono na nieregularny: nowości pojawiają się bez stałego rytmu i bez dat, nie ma wydań rocznych ani zamkniętego archiwum.

Źródła wpisu

• https://www.video90web.it/ (strona główna, sprawdzono 2026-11-04)
• https://www.video90web.it/video.php (2026-11-04)
• https://www.video90web.it/dvd.php (2026-11-04)
• https://www.video90web.it/dvd001.php, dvd010.php, dvd015.php, dvd020.php, dvd025.php, dvd029.php (podstrony DVD, próbka J3, 2026-11-04)
• https://www.video90web.it/libri.php (2026-11-04)
• https://www.video90web.it/modelli.php (2026-11-04)
• https://www.video90web.it/links.php (2026-11-04)
• https://www.video90web.it/contatti.php (2026-11-04)
• Kanał YouTube (osobny zasób) przejrzano narzędziem youtube.py dla dat i liczb, tylko do opisu i historii, nie do oceny: https://www.youtube.com/channel/UCkm4z--dPvOUz8wNnErPzZw/ (2026-11-04)
• Mapa strony: narzędzie mapa_strony.py nie znalazło mapy witryny ('BRAK MAPY STRONY'), więc miara publikacji nie została ustalona i pozostaje pusta.
• Kody odpowiedzi HTTP zewnętrznych linków z links.php (sprawdzono bez pobierania treści, 2026-11-04): odpowiadają 200 lub przekierowanie 301: aicsbelluno.it, etreditrice.eu, ferroviefelettane.it, vaporevivo.it, adriavapore.it, livesteaming.com, amicitreni.net, 645-040.net, graf.tv, verbanoexpress.it, lacollinadeitreni.it, italvapore.it, trenitalia.com, rfi.it, italferr.it, ferservizi.it, grandistazioni.it. Nie odpowiadają (kod 000, 404, 410 lub 999): lacarrozzamatta.com, minimondo2002.it, e636.it, e656.it, rotaie.it, dlfudine.it, fotoditreni.com, ferroviedellostato.it, treniecartolinesicilia.it, centostazioni.it.
• Źródła niezależne (R5, U1): https://en.wikipedia.org/wiki/FS_Class_745; https://en.wikipedia.org/wiki/Trento%E2%80%93Mal%C3%A8%E2%80%93Mezzana_railway; https://www.montagna.tv/?p=234710 (wyniki wyszukiwania o Ferrovia delle Dolomiti); wyniki WebSearch z 2026-11-04 dla U1 (camdenmin.co.uk, telerail.co.uk, railserve.com, fsitaliane.it).
• Nie sprawdzono: profil Facebook (link ze strony głównej, bez logowania niedostępny), filmy na kanale YouTube (osobny zasób), e-mail i formularz zamówienia (nie wysyłano niczego).