OpenHistoricalMap

Opis

OpenHistoricalMap to otwarta mapa świata, na której można zobaczyć, jak zmieniały się drogi, miasta, granice i koleje w różnych epokach. Projekt jest tworzony przez wolontariuszy, a dane mają licencję domeny publicznej (z wyjątkami oznaczonymi w tagach obiektów). Zaczął się w 2013 roku jako odpowiednik OpenStreetMap, ale z zachowaniem dawnych wersji obiektów zamiast ich kasowania. Prowadzi go społeczność, a formalnie jest to projekt charterowy OpenStreetMap U.S., organizacji non-profit powiązanej z Fundacją OpenStreetMap.

Kolej nie jest jedynym tematem zasobu, ale jest jednym z ważniejszych. Projekt ma osobną inicjatywę „Railways”, która odtwarza linie kolejowe w czasie, a strona główna ma gotowy styl kolejowy. Dla kolejarza to narzędzie do sprawdzania, kiedy powstała dana linia, jak zmieniał się jej przebieg i kto ją prowadził.

Zawartość

Mapa świata w czasie

Główny widok to mapa z suwakiem czasu. Po ustawieniu daty widać drogi, miejscowości i obiekty, które w tym czasie istniały. Na stronie głównej widać też pole wyszukiwania i przycisk „Rozpocznij tworzenie mapy”.

Koleje w czasie

Wiki projektu wskazuje, że przebieg linii zapisuje się jako railway=rail z datą budowy poszczególnych odcinków. Przykładami są w wyszukiwarce obiekty z różnych epok, na przykład stacja „Semmering”, przystanek „Stadtbahn (Friedrichstraße)” w Berlinie czy stacja „Brenner – Brennero” na linii Brenner. Pełnego katalogu linii nie sprawdzono.

Dane i eksport

Strona /about wskazuje, że dane można pobrać i używać w otwartym oprogramowaniu. Zachowano też wersje „Zmiany” (zestawy zmian) i „Eksport”, których nie sprawdzano w działaniu.

Ocena redakcji

Zasób dostaje dobre noty za otwartość: dane są publiczne, nie ma logowania do przeglądania ani reklam. Najwięcej punktów zabiera niepełna weryfikowalność treści: strony pojedynczych obiektów są zablokowane dla narzędzi redakcji (błąd 403), więc próbka publikacji (J3) i opisy rekordów (J4) nie zostały ocenione. Próbka R5 jest oparta na nazwach obiektów z wyszukiwarki i na datach ze źródeł zewnętrznych, nie na samych rekordach.

Z1 nie wejdzie do oceny: lista „koleje-europejskie” nie opisuje tego, czym jest OHM, a wyszukiwarka dała tylko 5 ustalonych wyników (wymagane 6). Ten wynik nie świadczy o pokryciu kolei.

Jak korzystać

• Przełącz styl na „Railway” w panelu warstw, żeby zobaczyć tylko infrastrukturę kolejową.
• Suwak czasu w prawym górnym rogu zmienia datę, a pod nim jest pole daty „od – do”.
• Wyszukiwarka działa po nazwach miejscowości i obiektów. Nazwy często są w językach lokalnych lub historycznych, więc warto szukać po niemiecku, czesku lub po dawnej nazwie.
• Interfejs jest dostępny po polsku, ale treści rekordów i dokumentacja są głównie po angielsku.
• Do porównania z OpenRailwayMap: suwak czasu OpenRailwayMap czyta linie historyczne z OHM, więc obie mapy warto otwierać razem.

Dla kogo

• Dla historyków transportu i miłośników dawnych linii, którzy chcą zobaczyć, jak zmieniał się przebieg tras.
• Dla planistów i badaczy geografii historycznej, bo dane można pobrać i użyć na licencji otwartej.
• Mniej przydatne dla kogoś, kto szuka rozkładów jazdy, aktualnego stanu sieci czy informacji o przewoźnikach. Do tego lepiej sięgnąć po OpenRailwayMap albo serwisy rozkładowe.

Historia

• 2013 – start projektu jako rozwinięcie OpenStreetMap. Data podana według Wikipedii i Wikidata; według OSM U.S. zalążki sięgają 2012 roku.
• 2021 – projekt zostaje projektem charterowym OpenStreetMap U.S. (data z Wikidata; nie sprawdzono bezpośrednio na stronie projektu).
• Cykl „ciągły” – mapa jest na bieżąco rozbudowywana przez społeczność, więc przyjęto cykl ciągły. Data ostatniej zmiany nie została ustalona, stąd ostatnia_publikacja: null.

Źródła wpisu

• https://www.openhistoricalmap.org/ (strona główna, miniatura), 2026-10-23
• https://www.openhistoricalmap.org/about, 2026-10-23
• https://www.openhistoricalmap.org/copyright, 2026-10-23
• https://www.openhistoricalmap.org/help, 2026-10-23
• https://wiki.openstreetmap.org/wiki/OpenHistoricalMap/Projects/Railways, 2026-10-23
• Wyszukiwarka OHM (nominatim.openhistoricalmap.org), 2026-10-23 – próbki R5, Z1 i nazwy obiektów
• https://en.wikipedia.org/wiki/Semmering_railway, https://en.wikipedia.org/wiki/Berlin_Stadtbahn, https://en.wikipedia.org/wiki/Brenner_railway, https://en.wikipedia.org/wiki/OpenHistoricalMap – daty i dane porównawcze, 2026-10-23
• Wyniki wyszukiwania WWW (U1), 2026-10-23