www.stillgelegt.de

Opis

Strona www.stillgelegt.de to prywatna witryna Martina Wollmanna, który od końca 1999 roku opisuje przejazdy po zlikwidowanych liniach kolejowych, głównie wąskotorowych. Autor sam podpisuje się na stronie głównej i w Impressum. Nazwa domeny jest nazwą projektu, a nie nazwiskiem.

Najwięcej materiału dotyczy kolei o rozstawie 600 i 750 mm w północno-wschodnich Niemczech (Mecklenburgia-Pomorze, Pomorze Przednie, Brandenburgia, Saksonia-Anhalt, Saksonia). Na osobnych podstronach są też trasy w Polsce i Czechach oraz historyczna linia Staatsbahn Swakopmund–Windhuk w Namibii.

Strona powstała jako zbiór dokumentacji terenowej. Każda trasa to opis przejścia lub przejazdu z podpisanymi zdjęciami, kilometrażem stacji i informacją o stanie zachowania torowiska. Część zdjęć to materiały z lat 80. i 90. XX wieku, sprzed lub w czasie likwidacji linii.

Adres w bazie to wersja HTTP, bo wersja HTTPS zgłasza błąd certyfikatu dla domeny. Podany w zgłoszeniu adres https://www.stillgelegt.de/ nie otwiera się w tej formie.

Zawartość

Strona jest zbudowana w ramkach. Ramka menu prowadzi do działów: Schmalspur (trasy w Niemczech), mapy, Staatsbahn (Namibia), linki i Impressum. Indeks tras znajduje się na stronie imp/still.htm.

Schmalspurbahnen w Niemczech

Trasy pogrupowano według krajów związkowych i kolei. Przykłady: Kleinbahn Greifswald–Wolgast (KGW, 750 mm), Greifswald Jarmener Kleinbahn (GJK, 750 mm, 19,34 km), Mecklenburg-Pommersche Schmalspurbahn (MPSB, 600 mm, 27,10 km), Woldegker Kleinbahn (750 mm, 7,0 km), Kleinbahnen der Kreise Ost- i Westprignitz (Pollo, 750 mm, 16,55 km), Spreewaldbahn, Jüterbog-Luckenwalder Kreiskleinbahn i Kreisbahn Rathenow. Jedna linia jest zwykle podzielona na Teil 1 i Teil 2.

Trasy w Polsce i Czechach

Indeks imp/misc.htm zawiera kilka krótkich części: Jarotschiner Kreisbahn (Witaszyce–Żagorów), Saatziger Kleinbahnen (Stargard Szczeciński–Dobra), kolej wąskotorowa Koszalin–Świelino oraz czeska Friedländer Bezirksbahn (Heřmanice–Frýdlant). Są to krótkie podstrony bez rozbudowanej treści.

Staatsbahn Swakopmund–Windhuk (Namibia)

Dział uzupełniany wybiórczo: przejazd po odcinku Pforte–Jakalswater, Richthofen–Rössing i zdjęcia stacji Pforte, Kubas i Abbabis. Strona główna wskazuje to jako jedną z ostatnich zmian.

Pozostałe działy

Mapy przebiegu (map.htm, map_staatsbahn.htm) oraz linki (imp/links.htm) z adresami innych stron o kolejach wąskotorowych i zlikwidowanych liniach w Niemczech.

Ocena redakcji

Zasób wyróżnia się szczegółowością tras: rozstaw, długość, daty, kilometraż stacji i opis stanu torowiska. Zdjęcia historyczne i z wizyt są dużą wartością, bo część pokazanych obiektów już nie istnieje.

Główne ograniczenie to brak źródeł. Daty otwarcia i zamknięcia są podane bez przypisów i wymagają sprawdzenia w literaturze. Próbka faktów (R5) wypadła dobrze dla KGW i MPSB, ale data 1891 dla Ferdinandshof–Friedland jest sprzeczna z podręcznikiem spółki, więc nie została wliczona.

Zasób nie ma wyszukiwarki, ale indeksy regionalne i stała struktura części (Teil 1/Teil 2) ułatwiają odnalezienie tras. Strona nie jest aktualizowana od 2020 roku, co obniża ocenę aktualności, choć aktualność nie wchodzi do oceny.

Jak korzystać

• Zaczynaj od imp/still.htm: tam jest pełny indeks tras pogrupowany regionami.
• Każda linia ma część pierwszą i drugą. Przejście przez wszystkie części daje pełny obraz trasy.
• Daty przy zdjęciach to daty wykonania zdjęcia, nie daty wydarzeń na linii. Nie mylić ich z datami otwarcia.
• Adres HTTPS nie działa dla domeny www; trzeba użyć wersji http://www.stillgelegt.de/.
• Strona jest po niemiecku. Nazwy stacji i miejscowości często są w formie historycznej lub polskiej (np. Żagorów, Dobra Nowogardzka), co warto przeszukać w polskim i niemieckim słowniku nazw.
• Przy korzystaniu z dat i rozstawów warto sprawdzić wpis w niemieckiej Wikipedii dla danej linii.

Dla kogo

• Dla miłośników kolei wąskotorowych i zlikwidowanych linii, zwłaszcza z północnych Niemiec.
• Dla modelarzy i historyków, którzy szukają zdjęć z dawnych stacji i odcinków trasy.
• Mniej przydatna dla kogoś, kto szuka aktualnych informacji o ruchu kolejowym lub rozkładów. Strona nie była aktualizowana od 2020 roku.

Historia

• 1999 – listopad: według Impressum strona istnieje od listopada 1999 roku.
• 2002 – kwiecień: data utworzenia zapisana w metadanych strony (22.04.2002).
• 2020 – 12 kwietnia: ostatnia aktualizacja strony głównej („Zuletzt aktualisiert”).
• Sprzeczna data – na stronie podano 1891 jako rok otwarcia Ferdinandshof–Friedland; podręcznik spółek z lat 1910. podaje rok założenia spółki 1892 i uruchamianie odcinków w latach 1892–1907. Różnica może wynikać z wcześniejszej kolei polowej; nie udało się tego rozstrzygnąć.
• Cykl: zasób uznano za nieregularny, bo autor pisze, że strona jest uzupełniana w bardzo nieregularnych odstępach (wg Impressum).

Źródła wpisu

• Przejrzano (z datą 2026-10-12): strona główna i ramki (http://www.stillgelegt.de/, imp/home.htm, imp/menu.htm), imp/still.htm, imp/misc.htm, imp/imp.htm, imp/links.htm, podstrony tras kgw01-1, gjk01-1, mpsb01-1, woldegk01-1, pollo01-1.
• Mapa strony: brak (nie udało się pobrać ani mapy strony, ani sitemap).
• Źródła niezależne (R5): Handbuch der deutschen Aktiengesellschaften – digi.bib.uni-mannheim.de (wpisy dla Kleinbahngesellschaft Greifswald-Wolgast i MPSB); sachsen.museum-digital.de (wagon KGW 1902).
• Wyszukiwania U1 (2026-10-12): „stillgelegte Bahnstrecken Fotos Website”, „abandoned railway lines Germany photos history website”, „stillgelegt Schmalspurbahn Streckenbegehung alternative”.
• Z1: nie znaleziono niezależnej listy kolei wąskotorowych w wynikach wyszukiwania.